Range -
Universiteit Twente krijgt unieke koudecirkel

22-10-2008

De Universiteit Twente heeft bij de renovatie op haar terrein gekozen voor een innovatieve en energiebesparende duurzame manier om haar gebouwen te koelen. Het is de eerste keer in Nederland dat een dergelijke oplossing voor gebouwkoeling wordt toegepast.


Deze door Royal Haskoning (in samenwerking met Deerns r.i. en Wiecherink r.i.) gerealiseerde ‘koudecirkel’ is een gesloten systeem en kan ook voorzien in water voor de sprinklerinstallatie van de universiteitsgebouwen. Blikvanger en middelpunt van de koudecirkel is een tien meter diepe koelvijver met een diameter van dertig meter, die als warmte/koudeopslag dient. De installatie voor koudeopwekking is qua capaciteit 60% kleiner dan gebruikelijk. Het piekvermogen bedraagt 11 MW. De renovatie van de universiteit, en daarmee tegelijkertijd de aansluiting van die gebouwen op de koudecirkel, vindt gefaseerd over een aantal jaren plaats.

Ringleiding
De gebouwen op het terrein worden op de koelvijver aangesloten via een ringleiding. ‘s Nachts wordt het water in de buffer ‘aan de lucht’ of tegen het lage energietarief door koelmachines gekoeld, zodat er geen (dure) stroomafname op piekuren noodzakelijk is. Een diffusor zorgt ervoor dat in de koelvijver teruggebracht warm en koud water niet met elkaar mengen. Via deze diffusor stroomt het water op twee niveaus de buffer in en uit. De grote voorraad water in de koelvijver is bovendien ideaal voor de sprinklerinstallatie, omdat daarmee in korte tijd veel water geleverd kan worden. Dat maakt, lange en extra dikke waterleidingen overbodig. Ook omdat er straks geen afzonderlijke koelmachines meer nodig zijn, levert de koudecircel de universiteit forse besparingen op.

Centrale koudelevering
“Er is gekozen voor een diepe vijver als buffer, omdat de bodemsamenstelling ter plaatse de meer gebruikelijke langetermijn- of koude/warmteopslag in de bodem niet mogelijk maakte,” legt adviseur Joep Woldring uit. “Het bijzondere aan deze koudecirkel is, dat het een centrale koudelevering is aan afnemers. Net zoals dat bij stadsverwarming gebeurt met warmte.” Het koude water dat wordt gebruikt voor koeling in de gebouwen, stroomt aan het eind van de rit opgewarmd terug in de koelvijver, waar twee temperatuurregimes ontstaan. Bovenin vormt zich een laag opgewarmd water, dat terugstroomt uit de gebouwen. Onderin bevindt zich het gekoelde water. Mede dankzij een slimme regeling van de af- en toevoer via de diffusor, vermengen die lagen niet met elkaar. De afkoeling geschiedt nu door koelmachines en aan het oppervlak van de vijver en kan ook plaatsvinden met behulp van een koeltoren. Die is echter nog niet in de plannen opgenomen.

Helofytenfilter
De koelvijver is een open bak, zodat er biologische vervuiling van het water met algen en bacteriën kan optreden. Dat is slecht voor de warmtewisselaars, want die zijn erg gevoelig voor vervuiling. Om die reden is waterzuivering van belang. Die is voorzien in de vorm van een helofytenfilter. “De samenwerking met Royal Haskoning was buitengewoon zinvol en constructief,” vindt Marien Florijn, directeur van Vastgoed Groep van de Universiteit Twente. “Het was een risicovol project, want toen we erin stapten wisten we nog niet exact waar het zou eindigen. Het is uitgemond in een prima en duurzame oplossing om energie te besparen. En daar was het ons om te doen.”


Terug naar Rangeoverzicht

Meer informatie

Joep Woldring
Joep Woldring
T +31 (0)50 5214 270
E Joep Woldring